Szukasz kalkulatora nadpłaty w Excelu — czyli chcesz mieć rachunek pod kontrolą, nie czarną skrzynkę. Słusznie. Poniżej kompletny przepis na arkusz, który liczy dokładnie to samo, co bankowy harmonogram. A jeśli w połowie uznasz, że szkoda niedzieli: kalkulator nadpłaty robi tę symulację od ręki i oddaje harmonogram jako CSV do Excela.
Formuła raty: PMT
Rata równa (annuitetowa) to jedna funkcja:
=PMT(oprocentowanie/12; liczba_rat; -kwota_kredytu)
Przykład — 400 000 zł, 25 lat (300 rat), oprocentowanie 5,86%:
=PMT(5,86%/12; 300; -400000) → 2 543,08 zł
Minus przed kwotą sprawia, że wynik wychodzi dodatni. W polskim Excelu i w Arkuszach Google funkcja nazywa się tak samo: PMT.
Harmonogram: pięć kolumn
Sama rata to za mało — nadpłatę widać dopiero w symulacji miesiąc po miesiącu. Zbuduj tabelę:
| Kolumna | Formuła (wiersz 2) |
|---|---|
| A — miesiąc | =A1+1 |
| B — saldo początkowe | =F1 (saldo końcowe z poprzedniego wiersza) |
| C — odsetki | =B2*$oprocentowanie$/12 |
| D — kapitał w racie | =$rata$-C2 |
| E — nadpłata | wpisujesz ręcznie lub stała, np. 500 |
| F — saldo końcowe | =B2-D2-E2 |
Pierwszy wiersz to stan startowy (saldo = kwota kredytu). Przeciągnij formuły w dół, aż saldo końcowe spadnie do zera. Suma kolumny C to całkowite odsetki.
Tryb 1: skrócenie okresu (rata bez zmian)
Zostaw ratę z PMT i wpisuj nadpłatę w kolumnie E. Kredyt „skończy się" po prostu wcześniej — w wierszu, w którym saldo sięga zera.
Dla przykładu z góry i nadpłaty 500 zł co miesiąc: arkusz bez nadpłat kończy się po 300 wierszach z sumą odsetek ok. 363 tys. zł; z nadpłatą — po 211 wierszach i ok. 241,5 tys. zł odsetek. Różnica: ok. 121 tys. zł oszczędności i 7 lat 5 miesięcy krócej.
Tryb 2: niższa rata (okres bez zmian)
Po nadpłacie przeliczasz ratę od nowego salda i pozostałego okresu:
=PMT(oprocentowanie/12; pozostałe_raty; -nowe_saldo)
W arkuszu oznacza to nową wartość „raty" od wiersza po nadpłacie. Ten tryb daje ulgę w budżecie od razu, ale oszczędza wyraźnie mniej odsetek niż skrócenie okresu — porównanie obu trybów rozpisaliśmy osobno.
Trzy rzeczy, których arkusz sam nie załatwi
- Zmienne oprocentowanie. Arkusz liczy przy stałej stopie; gdy WIBOR się zmieni, trzeba podmienić oprocentowanie i przeliczyć resztę harmonogramu od bieżącego salda — jak to zrobić poprawnie.
- Grosze banku. Bank zaokrągla ratę i odsetki po swojemu (i nalicza je od rzeczywistej liczby dni), więc harmonogram z arkusza może różnić się od bankowego o pojedyncze złote na przestrzeni lat. Do decyzji o nadpłacie to bez znaczenia.
- Koszt samej nadpłaty. Przy zmiennym oprocentowaniu po 36 miesiącach od umowy nadpłata jest z mocy ustawy bezpłatna, wcześniej bank może pobrać rekompensatę — sprawdź zasady, zanim arkusz rozbudzi apetyt.
Droga na skróty: gotowy harmonogram CSV
Dokładnie tę symulację — pełne saldo miesiąc po miesiącu, oba tryby nadpłaty obok siebie, nadpłata jednorazowa i cykliczna — wykonuje kalkulator nadpłaty. Wynik pobierasz jako CSV, który otwiera się w Excelu: dostajesz swój arkusz bez pisania formuł, a po drodze wykres i licznik zaoszczędzonych odsetek.
Policz swoją nadpłatę i pobierz harmonogram CSV — te same liczby, które właśnie chciałeś zbudować w Excelu.
Otwórz kalkulator →Podsumowanie: PMT liczy ratę, pięć kolumn liczy nadpłatę, a różnica sum odsetek to Twoja wygrana. Excel daje kontrolę — kalkulator daje ten sam rachunek w sekundę. Najlepiej mieć oba.